Wij nomineren het project Vacant NL, ‘where architecture meets ideas’,  gepresenteerd op de Architectuurbiënnale van Venetië in 2010. Op overtuigende wijze heeft Rietveld Landscape hiermee een inspirerende visie op leegstand en tijdelijke herbestemming van overheids- en publieke gebouwen beleefbaar gemaakt.
Rietveld Landscape laat in deze installatie zien hoe de enorme hoeveelheid aan leegstaand publiek erfgoed tijdelijk beschikbaar kan worden gesteld als stimulans voor de creatief ondernemerschap en innovatie. De overheid wordt uitgedaagd geen geld te geven maar sleutels te overhandigen zodat er in ‘de tussentijd’ verbindingen en kruisbestuivingen ontstaan die als een katalysator kunnen werken voor plannen in de toekomst. Als je het project als een statement beschouwt, voelt het als 'right time, right place, en nu aan de slag'.
Met één enkel gebaar is door Rietveld Landscape de hoeveelheid en diversiteit aan leegstaande gebouwen zichtbaar gemaakt. Het is fascinerend en betoverend hoe dit is gedaan: in de met daglicht overgoten ruimte van het Nederlandse paviljoen zweeft een zee van blauwe schuimblokken. De blokken verbeelden de duizenden leegstaande overheidsgebouwen, divers van vorm, oneindig in hun gebruiksmogelijkheden. Terwijl bezoekers onder de bouwblokken door de ruimte dwalen worden zij zich bewust van de ‘culturele footprint’. Enigszins dreigend hangt de blauw oplichtende wolk van vierkante meters leegstand boven hun hoofd, terwijl het besef daarvan op het zelfde moment uitnodigt tot nadenken over de mogelijkheden die zoveel leegstand biedt. Heel anders is het om de golvende zee van blauwe blokken van bovenaf te zien. Vanaf het plateau dat voor deze installatie in het paviljoen is geplaatst, krijgen bezoekers overzicht. Hier wordt duidelijk dat aan dit verrassende beeld een uitgebreid onderzoek naar de leegstand ten grondslag ligt. De weerslag van het onderzoek is ook getoond in de Dutch Atlas of Vacancy. Daarin is ieder gebouw nauwgezet in kaart gebracht aan de hand van foto’s, tekeningen, typologie en ruimtelijke context.
Een ander onderdeel van de installatie, Placebook Panorama toont door middel van een uitgebreid draadmodel de relaties tussen gebouwen, projecten en personen die ontstaan bij hergebruik van gebouwen. Meteen worden de professionele dwarsverbanden en kruisbestuivingen tussen de verschillende creatieve disciplines duidelijk. In het Placebook Panorama blijkt dat Vacant NL een concrete opgave is, die speelt in de alledaagse praktijk. Zoals die van de teamleden, die aan de installatie hebben gewerkt. Want zo dichtbij en realistisch is deze installatie uiteindelijk geworden.
Ook de locatie, het Nederlandse paviljoen van Gerrit Rietveld, is onderdeel van de installatie. Het paviljoen, ook publiek gebouw op Nederlands grondgebied, staat immers sinds 1954 voor 8,5 maand per jaar leeg. Dat is in totaal al met al meer dan 39 jaar.
Vacant NL is een project waaruit de komende jaren nieuwe opgaven kunnen worden geformuleerd. Een voorbeeld daarvan is de totstandkoming van de gelijknamige Master aan het Sandberg Instituut waar studenten hún invulling kunnen geven aan deze actuele opgave. De tweejarige master, opgezet en geleid door Rietveld Landscape, wil ontwerpers, vaklieden en wetenschappers opleiden tot specialist in tijdelijk hergebruik.
Met Vacant NL is de landschapsarchitect in de rol van tentoonstellingsmaker gestapt en met succes: het project heeft terecht veel aandacht gekregen. Mede door de eenduidige manier van verbeelden heeft Rietveld Landscape zowel de problematiek als de aangedragen oplossing voor een groot publiek begrijpelijk gemaakt. Zoveel leegte nodigt uit tot creativiteit, nu de sleutels nog.

Credits
Ontwerpteam: Ronald Rietveld,Erik Rietveld, Jurgen Bey, Joost Grootens, Saskia van Stein, Claus Wiersma,Barbara Visser.

Opdrachtgever: Het Nederlands Architectuurinstituut (NAi) maakte de tentoonstelling in opdracht van het Ministerie van OCW met daarbij de innovatie-agenda 'Architectuur als Noodzaak' als uitgangspunt.